Yardımcı araçlar içinde en başta sayılabilecekler arasında tripod (üçayak, sehpa) gelir.. Neden kullanmalıyız üç ayak? Gelin beraberce önemli nedenlerin üzerinden gidelim:

1) Uzun Pozlama:Özellikle ışık şartlarının uzun pozlamayı (uzun enstantane değerlerini) gerektirdiği koşullarda, eğer fotoğraf makinamızı bir şekilde sabitlemeden deklanşöre basarsak, film veya sensör kayıt esnasında titreyeceği için, sonuç karemiz “titrek” olur. Bu durum bazıları için kendine münhasır bir “tarz” olmakla beraber, normal şartlarda , titrek veya tamamıyla netsiz kareler çekim anında kaynaklanan bu özensizliğin bir sonucu olarak sonuçta karenin gücünden kaybetmesini beraberinde getirir.. Fotoğraflarımızda netsiz alanlar olmayacak mı sorusunu sorabilirsiniz bu cümlenin ardından. Özellikle hareketli nesneler, canlılar, biz ne kadar çekim anında makınamızı sabit de tutsak (ve ya tripod ile sabitlesek) netsiz çıkacaklardır. Sorun zaten haraket edenlerde değil, sabit duranlardadır. Biz eğer fotoğrafımızı çekerken fotoğraf makınamızı sabitlersek , durağan her şey karemizde net çıkmalıdır (Net alan derinliğinin içindeki bölgelerde) . İşte bunun için sehpa vazgeçilmez yardımcılarımızdan birisidir.,

2) Mimari: Mimari fotoğraf çekimlerinde, elimizdeki makınamız ile çekim yapmak genelde sıkıntı yaratır. Kadrajımızı ne denli özenle yaparsak yapalım, vücudumuzdaki en ufak bir titreme , kadrajımızda çok milimetrik de olsa bir kaymaya neden olur. Maalesef, mimari hiç affetmez bu küçücük hatayı.. Mimari eserler özenerek, mühendislik bir itina ile yataylar ve düşeyler tam anlamıyla olması gerektiği gibi imar edilirler. Bizim de o zaman fotoğrafçı olarak görevimiz o eseri planlayan ve imar eden ustalara saygı duymak , ve o eserin en düzgün haliyle filmimize kayıt etmeye özen göstermektir.. Bu aşamada yine tripod yaşam kurtarır.

3) Ağırlık: Fotoğraf makinesi ağırdır arkadaşlar, bir de ucuna şöyle optık performansı yüksek kallavi bir objektif taktığımızı düşünelim. Ağırlık artar.. Kol kaslarımız ne denli güçlü olursa olsun bir süre sonra kadraj yaparken artık makınamız bize ağır gelmeye başlar, bu da maalesef fotoğrafı takip etme, ve doğru zamanda deklanşöre basma refleksımızı azaltır. Böyle durumlarda makınamızı tripoda bağlamak, arka fona hakım olduktan sonra, ön tarafta geçmesini beklediğimiz bir insanı (mesela) tripodun üzerinde beklemek her zaman daha avantajlıdır.

4) Doğa: Eğer doğadaysanız, doğa fotoğrafına gönül vermişseniz, titizsiniz demektir. Değilseniz de olacaksınız merak etmeyin. Doğa fotoğrafçıları bir kelebeğin kanatlarındaki kılcal tüylerin, bir kuşun gagasının, bir çekirgenin o incecik antenlerinin peşindedirler.. Yani doğacılar detaycıdırlar. Detay ı kaydetmek ise özen ister, sabır ister, yani tripod ister.

5) Gece çekimleri: Uzun pozlama kısmında yazdığım gibi, gece fotoğrafına meraklıysanız, tripod en önemli araçlarınızdan biri olmalıdır.

Peki tamam kabul ettik, tripodsuz fotoğraf olmaz diyorsanız, gelin biraz daha ilerleyelim. O halde satın alırken nelere dikkat etmeniz gerekir, bir de bu konuya yoğunlaşalım:

1) Tripod tutarlı, dengeli olmalı maalesef bu da ağır olmasını gerektiriyor.. Hafif tripodlar ucuzdur ve taşıması eziyetli değildir. Ama inanın kaybettiğiniz çok şey vardır öbür tarafta. Eğer bel probleminiz yoksa, biraz ağır taşımak sizin için çok büyük bir handikap değilse, ağır tripodlardan öneririm açıkçası.

2) Tripodun 3 ayağıda kesinlikle birbirinden bağımsız olmalıdır. Satın alırken dikkatli olun genelde size satmaya çalıştıkları, üç ayağı birbirine birer ara çubuğuyla bağlı “video, kamera tripodları” oluyor. Kesinlikle bir kamera tripodu almayın. Almak isterseniz muhakkak fotoğraf malzemesi satan bir dukkandan (İstanbuldaysanız muhakkak Sirkeciden) araştırın. Her türlü elektornik malzeme satan yerlerde illaki video tripodu oluyor , o da bizim işimize yaramıyor..

3) Tripodun ayakları açılıp kapanan kilit (mandal)sistemi ile çalışmalı (flip lever leg locks) , çevrilip sıkılan vida sistemi ile değil. Vida sistemli tripodların bu sistemleri kısa zamanda aşınıyor ve sorun çıkartıyor.

4) Mumkunse istendiğinde yere sıfır olabilen tripod markaları veya modelleri üzerinde yoğunlaşmalı, özellikle doğada hep iştediğimiz açılar yere çok yakın açılar oluyor (Bir dağ çiğdeminin yerden yuksekliği nedir ki)

Yani işin özünde şöyle özetleyebiliriz, ağır, tutarlı, sağlam, ayakları kolayca haraket edebilen, içine kapanan ayakları kilit sistemi ile açılan (mandal sistemi) , 3 ayağı arasında kesinlikle çubuklar bulundurmayan (tutsak olmayan) ve en önemlisi makınamızın ve objektifimizin ağırlığını kolayca taşıyabilecek bir 3 ayak en idealidir. Böyle bir ideal tripodun tek dezavantajı vardır; ağırdır.

Piyasada benim bildiğim şu anda 3 önemli trıpod markası var:

- Manfrotto (ağır ve dayanıklı )
- Gitzo (Manfrotto satın aldı) (hafif dayanıklı ve pahalı)
- Slik (Hafif )

Benim kullandığım marka ve model ise:

Ayak olarak Manfrotto 055PROB (http://www.manfrotto.com/Jahia/cache/offonce/pid/2277?fullList=0|67|68|69|71&idx=71)

Kafa olarak: ise
Manfrotto 410 (http://www.manfrotto.com/Jahia/cache/offonce/pid/2344?livid=80&lsf=80&child=4)

Evet unutmadan trıpod satın alırken bir kafa ve bir ayak olarak iki ayrı parçayı almanız gerektiğini söylemeliyim. Vitrinde gördüğünüz bir set halındeki tripodu ayrı ayrı satın alabilirsiniz. Ayağını farklı kafasını farklı bir modelde seçebilirsiniz, vitrinde sergilendiği gibi almak zorunda değilsiniz.

Fiyatlar konsunda çok bir bilgim yok, devamlı değişkenlik gösterebiliyorlar, ama İstanbul’lu arkadaşlardan bu konu ile ilgilenen ve satın almak isateyen olursa Sirkecide hem fiyat öğrenebilecekleri, hem de gidip özelliklerine bakabilecekleri yerlerin iletişim bilgilerini yazarım.. Mümkünse İstanbul dışındaki arkadaşlar böyle bir sehpa gereksinimleri olduğunda , muhakkak İstanbuldan , Sirkeciden temin etmelerinin maliyet açısından onlara çok avantajlı olacağını söylemek isterim..Bu işin tüm Türkiyedeki kalbi Sirkeci.

Bir sonraki derste de , filtreler, pozometreler, ışık olçüm sistemleri ve flaşlar üzerinde sırayla durmaya çalışacağım..,

Aşağıda sol tarafta benim kullandığım tripodun ayak kısmı (055 PROB) , ve sağ tarafta ise kullandığım kafa olan 410 kafa ( muhteşem bir kafadır, bir şifreli kasanın çarkı gibi diş diş çalışır, sapma yapmaz, ağır ekipmanı da taşır (zaten orta format kafasıdır) ) ' nın fotoğraflarını ekledim. İsterseniz www.manfrotto.com adresinden inceleyebilirsiniz..

Benim tripodumun ağırlığı: 2,5 kg ayak ve 1,5 kg kafa olmak üzere
toplam olarak 4 kg dır.. (Ama uzun fotoğraf gezilerinde, şelalelerin içinde, kanyonlarda, dağlarda , 3-4 saatlik yürüyüşün ardından bu 4 kg ınanın 14 kg oluyor göreceli olarak, benden söylemesi, eğer satın alırsanız , sonra ne kadar ağırmış bu ekipman deyip kulaklarımı çınlatmayın)

Saygılarımla
HAKAN HATAY
18/02/2006

Yorumlar ve Tartışmalar: http://www.motospor.org/forum/viewtopic.php?t=180